Tickets Venice

Waarom is Teatro La Fenice een must-see in Venetië?

De meeste bezoekers komen naar Venetië voor het water, de paleizen en het San Marcoplein. La Fenice beloont degenen die een paar minuten landinwaarts lopen. Het is een van de mooiste operahuizen ter wereld en ligt op minder dan vijf minuten lopen van het San Marcoplein.

De zaal is de reden om te komen. Vijf rijen vergulde loges buigen zich rond een hoefijzervormige vloer, met daarboven een beschilderd plafond en één enorme kroonluchter. Het interieur in goud en crèmekleurig oogt ongelooflijk theatraal, zelfs als het leeg is, en daarom duikt deze ruimte steeds weer op in films en foto’s van Venetië. De akoestiek is het andere wonder. Componisten schreven voor deze ruimte omdat de klanken er zo goed doorheen klonken.

La Fenice verdient zijn plek ook puur vanwege zijn historische betekenis. Rossini, Bellini, Donizetti en Verdi brachten hier tijdens het belcanto-tijdperk allemaal grote werken in première. Later gaf Maria Callas op dit podium enkele van haar meest roemrijke optredens, en op de bovenverdieping is een permanente tentoonstelling te zien die gewijd is aan haar jaren in Venetië.

En dan is er nog het verhaal dat de naam vertelt. La Fenice, "De Feniks", is twee keer volledig afgebrand en beide keren weer herrezen, voor het laatst in 1996. Het gebouw waar je vandaag binnenstapt, is een nauwkeurige reconstructie van het 19e-eeuwse theater, herbouwd onder het motto ‘com’era, dov’era’, wat ‘zoals het was, waar het was’ betekent. Er zijn maar weinig gebouwen in Europa die zoveel geschiedenis van verwoesting en wederopbouw in hun muren herbergen.

Wat is er te zien in Teatro la Fenice

Teatro La Fenice auditorium with ornate balconies and red seats, Venice.
royal box
apollonian hall
maria callas
1/4

Het auditorium

De grote zaal is de reden waarom de meeste bezoekers komen. Vijf rijen loges buigen zich rond een hoefijzervormige vloer, onder een beschilderd plafond en een enkele grote kroonluchter. Het goudkleurige stucwerk, het karmozijnrode fluweel en het toneelgordijn geven de 19e-eeuwse zaal weer die in 1996 bij de brand werd verwoest.

De koninklijke loge

De Royal Box, gelegen in het midden van de eerste ring, biedt het beste uitzicht in het hele gebouw. Oorspronkelijk gebouwd voor de Oostenrijkse keizer tijdens de Venetiaanse bezetting, biedt het nu het meest gefotografeerde uitzicht op de symmetrie en de vergulde details van de concertzaal.

De Apollonische Zalen (Sale Apollinee)

Deze reeks ontvangstruimtes ligt boven de foyer en wordt gebruikt voor aperitieven, recepties en kleinere concerten van het theater. Vier onderling verbonden zalen met stucwerk, spiegelwanden en beschilderde plafonds in neoklassieke stijl vormen een rustiger tegenwicht voor de theatrale drukte van de grote zaal beneden.

De Maria Callas-tentoonstelling

Op de bovenverdieping vind je een permanente tentoonstelling over Maria Callas en haar jaren als zangeres in Venetië. Kostuums, foto’s, opnames en persoonlijke spullen laten zien hoe nauw ze verbonden was met La Fenice, waar ze in de jaren vijftig verschillende rollen zong die bepalend waren voor haar carrière.

Een korte geschiedenis van Teatro La Fenice

Het verhaal begint met weer een brand. In 1774 brandde het Teatro San Benedetto af, waardoor de adellijke logehouders van Venetië zonder podium kwamen te zitten. Ze lieten een nieuw theater bouwen, kozen de naam "La Fenice" vanwege de belofte van wedergeboorte die deze naam in zich draagt, en schreven een openbare ontwerpwedstrijd uit. Gianantonio Selva won, en het nieuwe operagebouw werd op 16 mei 1792 geopend met Paisiello’s I giochi di Agrigento.

In december 1836 sloeg het noodlot opnieuw toe toen een defecte kachel het interieur in brand stak. De gebroeders Meduna hebben het theater binnen een jaar herbouwd en het ging in december 1837 weer open. De 19e eeuw werd de gouden eeuw van La Fenice, met premières van Rossini, Bellini, Donizetti en Verdi. Een derde brand, dit keer aangestoken, verwoestte het theater in 1996 opnieuw. De wederopbouw duurde zeven jaar. La Fenice ging in december 2003 weer open en hervatte in 2004 zijn volledige operaprogramma.

Wie heeft Teatro La Fenice gebouwd?

Gianantonio Selva, een Venetiaanse neoklassieke architect, won de ontwerpwedstrijd van 1789 en bouwde het oorspronkelijke theater tussen 1790 en 1792. Na de brand van 1836 leidden de broers Tommaso en Giovanni Battista Meduna de wederopbouw. Na de brandstichting in 1996 leidde architect Aldo Rossi de laatste verbouwing, die in december 2003 werd heropend.

De brand in La Fenice

Vuur heeft La Fenice in elke fase van zijn bestaan gevormd. Het theater werd in de jaren 1790 gebouwd ter vervanging van het Teatro San Benedetto, dat in 1774 was afgebrand. De naam zelf, Italiaans voor "De Feniks", verwijst naar die oorsprong. In december 1836 verwoestte een defecte kachel het interieur van het pas gebouwde theater. De gebroeders Meduna bouwden het binnen een jaar weer op, en bij de heropening in 1837 kreeg het de inrichting die de zaal tot op de dag van vandaag kenmerkt.

De meest recente en meest verwoestende brand brak uit in de nacht van 29 januari 1996. De vlammen hebben het theater in minder dan negen uur volledig verwoest, waardoor alleen de buitenmuren overeind bleven. De brandweer had moeite om het gebouw te bereiken omdat de twee kanalen die er het dichtst bij lagen waren leeggepompt voor baggerwerkzaamheden – ironisch genoeg juist om ervoor te zorgen dat de reddingsboten zich vrijer konden bewegen.

Een rechtbank in Venetië oordeelde in 2001 dat de brand brandstichting was. Twee elektriciens, Enrico Carella en Massimiliano Marchetti, hadden het zo geregeld om vertragingen bij hun reparatiewerkzaamheden op te vangen die anders tot contractuele boetes zouden leiden. Ze zijn allebei de gevangenis ingegaan.

De wederopbouw kostte ongeveer 90 miljoen euro en duurde zeven jaar. La Fenice ging op 14 december 2003 weer open met een concert onder leiding van Riccardo Muti. In 2004 werd het volledige operaprogramma weer opgepakt.

De architectuur van Teatro La Fenice

La Fenice is gebouwd in de Venetiaanse neoklassieke stijl die Selva aan het eind van de 18e eeuw propageerde. De gevel aan het Campo San Fantin is een sobere gevel van twee verdiepingen, met op de begane grond een pronaos met vier Korinthische zuilen en daarboven twee nissen met beelden van Dans en Muziek. De ingetogen buitenkant laat weinig vermoeden van de spanning die zich binnen afspeelt.

De zaal heeft nog steeds de traditionele hoefijzervormige indeling waar Venetië al sinds 1642 de voorkeur aan gaf, met vijf rijen loges die rondom een centrale vloer zijn opgebouwd. De afwerking van het interieur – rijkelijk verguld stucwerk, beschilderde plafondpanelen en karmozijnrood fluweel – weerspiegelt eerder de verbouwing door Meduna uit 1837 dan het soberdere oorspronkelijke ontwerp van Selva. De huidige kamers geven die 19e-eeuwse inrichting getrouw weer, volgens het motto ‘com'era, dov'era’ dat na de brand van 1996 werd vastgesteld. De zaal biedt momenteel plaats aan zo’n 1.000 toeschouwers, verdeeld over de parterre, de loges en de balkons.

Veelgestelde vragen over Teatro la Fenice

Ja. Het hoofdseizoen loopt van november tot juli en omvat opera, ballet en symfonische concerten. Kaartjes voor voorstellingen zijn apart verkrijgbaar en zijn snel uitverkocht voor populaire producties zoals het Nieuwjaarsconcert.

Meer info